Data: 8.04.2020

Temat: ZWYCZAJE I TRADYCJE WIELKANOCNE

 

1.Zabawa ruchowa z elementem orientacji

Na dywanie rozłożone sylwety pisanek między którymi dzieci będą się poruszać podczas muzyki, a na przerwę w muzyce – stają: na pisance, przed pisanką, za pisanką .

 

Zwyczaje i obrzędy wielkanocne- utrwalenie wiadomości

Palemki na szczęście
Wielki Tydzień zaczyna się Niedzielą Palmową. Palemki – rózgi wierzbowe, gałązki bukszpanu, malin, porzeczek – ozdabiano kwiatkami, mchem, ziołami, kolorowymi piórkami. Po poświeceniu palemki uderzało się nią lekko domowników, by zapewnić im szczęście na cały rok.

Świąteczne porządki
Przed Wielkanocą robimy wielkie świąteczne porządki nie tylko po to, by mieszkanie lśniło czystością. Porządki mają także symboliczne znaczenie – wymiatamy z mieszkania zimę, a wraz z nią wszelkie zło i choroby.

Wielkie grzechotanie
Kiedy milkły kościelne dzwony, rozlegał się dźwięk kołatek. Obyczaj ten był okazja do urządzania psot. Młodzież biegała po mieście z grzechotkami, hałasując i strasząc przechodniów. Do dziś zachował się zwyczaj obdarowywania dzieci w Wielkim Tygodniu grzechotkami.

Święconka
Wielka Sobota była dniem radosnego oczekiwania. Koniecznie należało tego dnia poświęcić koszyczek z jedzeniem. Święconkę jadło się następnego dnia, po rezurekcji. Tego dnia święcono też wodę.
Do koszyczka wkładamy:

  • baranka – symbol zmartwychwstałego Chrystusa,
  • jajka – symbol rodzącego się życia,
  • chrzan – symbol siły,
  • wędlina – symbol płodności i dostatku,
  • ser – symbol zdrowia dla zwierząt hodowlanych,
  • sól – symbol oczyszczenia domostwa od złego oraz istota prawdy,
  • ciasto (babka) – symbol wszechstronnych umiejętności masło – oznakę dobrobytu

 

Wielka Niedziela – dzień radości
W Wielką Niedzielę budzi nas dźwięk dzwonów. Dzień rozpoczynamy Mszą św.- rezurekcją. Po rezurekcji zasiadamy do świątecznego śniadania. Najpierw dzielono się jajkiem. Na stole nie mogło zabraknąć potraw z e święconki, baby wielkanocnej i dziada– czyli mazurka.

Szukanie zajączka
Wyrazem wielkanocnej radości rodziny może być po zakończeniu śniadania, wspólna zabawa – zwana szukaniem zajączka, czyli małej niespodzianki dla każdego.

Lany poniedziałek
Lany poniedziałek, śmigus-dyngus – to zabawa, którą wszyscy doskonałe znamy. Oblewać można było wszystkich i wszędzie.

Wielkanocne jajo
Jajo – króluje na wielkanocnym stole, jest symbolem życia i odrodzenia. Tradycja pisanek i dzielenia się święconym jajkiem sięga daleko w przeszłość. Już starożytni Persowie wiosną darowali swoim bliskim czerwono barwione jaja. Zwyczaj ten przyjęli od nich Grecy i Rzymianie.

Wróżby pisankowe – znaczenie kolorów
W staropolskiej tradycji rzeczą bardzo ważną była symbolika koloru, jaki nadawano pisankom. Kolorowe jajka umieszczano w dużym koszyku, i  – jeszcze przed śniadaniem – chodzono od seniora począwszy, wśród gości. Każdy wybierał, mając zamknięte oczy, a następnie, wróżył sobie, co go czeka w najbliższej przyszłości.
Kolor żółty wróżył życie duchowne. Młodzież, która otrzymała jajko w tym kolorze, mogła liczyć na przyszłość w życiu zakonnym czy kapłaństwie;
Kolor różowy wróżył sukces. Za pisankami w tym kolorze rozglądali się szczególnie ci, którzy planowali otwarcie nowych lub rozbudowę prowadzonych już interesów czy przedsiębiorstw. Różowy oznacza także sukces w nauce i… lichwie;
Kolor biały, a więc niepomalowane, naturalne jajko, to niewinność. Wybranie takiego jajka gwarantowało, że młoda osoba dotrwa w niewinności do dnia małżeństwa;
Kolor niebieski wróżył dobre zdrowie. Za niebieskimi pisankami rozglądały się osoby niedomagające, a także wiekowe. Starano się zjeść jak największą ilość jajek, pomalowanych na niebiesko, wierząc, że zagwarantują zdrowie na cały rok;
Kolor czarny to pamięć. Jajka były najchętniej wybierane przez ludzi interesu, a także uczącą się i mającą kłopoty z nauką – młodzież;                                                                                                                    – Kolor fioletowy wróżył siłę i wytrwałość w dążeniu do celu. Osoby, które planowały jakieś większe przedsięwzięcie, chowały do portmonetki skorupki od pomalowanych na ten kolor jajek;
Kolor zielony wróżył pieniądze. Skorupki od zielono pomalowanych jajek rzucano na pola, by obrodziło i przyniosło dochody. Wrzucano do sadów, do koryt z paszą dla zwierząt, trzymano je w portfelach, portmonetkach, a także- w pończochach, w których przechowywano pieniądze. Podobno pomagały wyraźnie w ich pomnażaniu;
Kolor czerwony to oznaka miłości i zwycięstwa we wszystkim: w miłości, w pracy, we wszystkich rodzajach interesów. Pisankom czy malowankom w kolorze czerwonym przypisywano także bardzo wiele właściwości magicznych; wierzono, że były najskuteczniejsze we wszystkich trudnych, skomplikowanych czy zawiłych sprawach sercowych.                                                                         

 

Tradycyjne świąteczne potrawy to:

  • żurek – czyli barszcz biały,
  • kiełbasa – zwykle biała, na ciepło,
  • szynka wędzona w jałowcowym dymie,
  • ćwikła z chrzanem,
  • pieczone mięso,
  • własnoręcznie wykonana babka,
  • mazurek z artystycznymi dekoracjami,
  • pascha,
  • kołacz,
  • sernik (kiedyś zwany przekładańcem).

 

Zachęcamy do przeczytania dzieciom bajki:

https://www.bajkidoczytania.pl/wiosenna-bajka-wielkanocna

 

Antoneta-Anna Bednarek  „Wielkanocny zajączek”

 

Jak co roku drogie dzieci

nie zawiedzie was zajączek.

Wszak magiczną mocą włada,

nie używa wcale rączek.

 

Jak to robi? Tajemnica.

Hokus pokus, czary mary

w wielkanocny piękny ranek

każdy znajdzie słodkie dary.

 

Już niedługo. Odliczajcie.

Co przyniesie? Niespodzianka.

Lecz jednego jestem pewna,

barwna będzie tam pisanka.

 

Oczywiście jak zawsze Przedszkolaki czekają na wielkanocnego zajączka. Ale żeby zostawić dla dzieci niespodzianki musi mieć przygotowane wcześniej gniazdko.

Waszym zadaniem , kochane Dzieci, będzie przygotowanie takiego gniazdka.